Επίσκεψη στο Ανοιχτό Μουσείο Δισπηλιού Καστοριάς Πριν φτάσουμε στον τελικό μας προορισμό, στην Καστοριά, σταματήσαμε στο Δισπηλιό. Μια τοποθεσία, ομολογώ για μένα, παντελώς άγνωστη. Όπως ανακάλυψα στη συνέχεια όμως, ένας υπαίθριος χώρος μοναδικός, που με την ιδιαιτερότητά του με συνεπήρε. Το τσουχτερό κρύο και το ψιλόβροχο βοήθησαν στο να εντυπωθεί στη μνήμη μου σαν μια ονειρική εμπειρία βγαλμένη μέσα από το βάθος της ιστορίας και της ύπαρξής μας.
Ο Νεολιθικός Λιμναίος Οικισμός Δισπηλιού είναι αρχαιολογική τοποθεσία αλλά και ανοιχτό μουσείο, το οποίο βρίσκουμε στη νότια όχθη της λίμνης Ορεστιάδας (ή Καστοριάς).Είναι ο πρώτος νεολιθικός οικισμός δίπλα σε λίμνη που ανασκάφηκε στην Ελλάδα. Αποτελεί όχι μόνο ένα αρχαιολογικό χώρο, αλλά ένα ανοιχτό μουσείο που σε φέρνει πρόσωπο με πρόσωπο με την καθημερινότητα της Νεολιθικής εποχής. Εδώ ανασκάφηκε ο πρώτος νεολιθικός οικισμός δίπλα σε λίμνη στην Ελλάδα. Ένα γεγονός που από μόνο του αλλάζει τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε την προϊστορική κατοίκηση στον ελλαδικό χώρο. Στην περιοχή βρέθηκαν πολλά σημαντικά αντικείμενα, με πιο αξιοσημείωτο την Πινακίδα του Δισπηλιού, που χρονολογείται με βεβαιότητα στο 5260 π.Χ.
Το Ανοιχτό Μουσείο Δισπηλιού Επίσκεψη στο Ανοιχτό Μουσείο Δισπηλιού Καστοριάς
Οι πρώτες ανασκαφές ξεκίνησαν το 1932 και συνεχίζονται ακόμη. Στόχος τους είναι η μελέτη του οικισμού ως συστήματος πολιτισμού. Αποκαλύπτουν τα λείψανα ενός εκτεταμένου λιμναίου οικισμού της Μέσης και Νεότερης Νεολιθικής, από τους σημαντικότερους και παλαιότερους του είδους στην Ευρώπη.
Δίπλα στη λίμνη,έχουν χτιστεί παραλίμνιες και χερσαίες κατοικίες, όλες ακριβείς ανακατασκευές των καλύβων του προϊστορικού οικισμού. Μέσα στις καλύβες υπάρχουν όλα τα σκεύη που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι για τις καθημερινές τους ανάγκες. Ένα χωμάτινο κάλυμμα στη μέση του οικισμού χρησίμευε για την προστασία της φωτιάς, ενώ στην όχθη της λίμνης υπάρχει ένα είδος πιρόγας που θα χρησιμοποιούσαν οι κάτοικοι για ψάρεμα.
Η περιήγησή μας στον ανοιχτό χώρο ξεκίνησε από την είσοδο ακόμα, σκανάροντας με το κινητό τηλέφωνο το QRcode που μας υπέδειξε η υπάλληλος στο ταμείο, απ΄ όπου αγοράσαμε τα εισιτήριά μας. Βάσει και των υπολοίπων QRcode που βρήκαμε στη συνέχεια, σε στρατηγικά σημεία μέσα στον ανοιχτό χώρο, γίνεται η ακουστική ξενάγηση, κάτι που για μένα ήταν καινούργια και πολύ ενδιαφέρουσα εμπειρία .Στη λίστα που παραθέτω είναι οι σύνδεσμοι που αντιστοιχούν στα QRcode όπως τα βρήκαμε κατά την περιήγηση. Πατώντας τον κάθε σύνδεσμο μπορούμε να γνωρίσουμε το Ανοιχτό Μουσείο Δισπηλιού μέσα από τα εκθέματά του.
Γνωρίστε το Ανοιχτό Μουσείο Δισπηλιού μέσα από τα εκθέματά του
- Καλωσόρισμα και γενικές πληροφορίες
https://qrcc.me/rz2q6swrtv96
Νεολιθική εποχή
https://qrcc.me/s3r9vx2yv22x
Νεολιθική ιδεολογία
https://qrcc.me/s3rabdd5zc2m
Νεολιθικό νοικοκυριό
https://qrcc.me/s3r9xvdki9rq
Πήλινα αγγεία και κεραμική
https://qrcc.me/s3raao6ah00e
Νεολιθικά εργαλεία
https://qrcc.me/s3ra8dyp6tmv
Οικονομία της νεολιθικής εποχής και διατροφή
https://qrcc.me/s3ra19adzfhu
Αλιεία και χρήση των εργαλείων του ψαρέματος
https://qrcc.me/s3ra9w1rkuug
Μετακινήσεις
https://qrcc.me/s3race5uyomf
Οικοδομική τεχνολογία
https://qrcc.me/s3r9zs13djor
Φεύγοντας από το Δισπηλιό, ένιωσα πως δεν είχα απλώς επισκεφθεί έναν αρχαιολογικό χώρο. Είχα σταθεί για λίγο μέσα στον χρόνο.
Το Δισπηλιό δεν ζητά να το δεις βιαστικά. Ζητά να το περπατήσεις. Να το παρατηρήσεις. Να το συζητήσεις.
Αν βρεθείτε στην Καστοριά, κάντε αυτή τη στάση. Όχι ως τουρίστες. Ως άνθρωποι που θέλουν να καταλάβουν από πού ξεκινήσαμε.
«Υπάρχουν τόποι που δεν τους επισκέπτεσαι απλώς. Σε καλούν να σταθείς, να σωπάσεις και να ακούσεις». Το Δισπηλιό ήταν για μένα ακριβώς αυτό. Μια στάση πριν την Καστοριά που εξελίχθηκε σε δυνατή εμπειρία γνώσης, μνήμης και βιωματικής μάθησης.
Πρόταση
Διαβάστε το άρθρο Το Ταξίδι μου στην Ευρυτανία: Φθινοπωρινές Στιγμές στη Φύση. Γιατί τα μικρά χωριά της Ευρυτανίας είναι ιδανικοί προορισμοί για αποδράσεις οποιαδήποτε στιγμή του χρόνου. Η ομορφιά της φύσης, οι παραδοσιακοί οικισμοί και η πλούσια ιστορία τους μπορούν να μας εντυπωσιάσουν και να κάνουν το ταξίδι μας αξέχαστο.